در بسیاری از پروژهها، بخشهایی از طراحی معماری ناخواسته روی ایمنی، کارایی و هزینههای سازه تاثیر میگذارد. این موارد معمولاً از نگاه معمار پنهان میماند، اما برای مهندس سازه چالشهای جدی ایجاد میکند.
1) نامنظمی پلان و هندسه پیچیده
• شکستهای زیاد در پلان، کنسولهای متعدد و فضاهای غیرخطی باعث ایجاد نامنظمی پیچشی و افزایش نیروی زلزله میشود.
• حذف یا جابهجایی ناگهانی دیافراگم سخت عملکرد سازه را مختل میکند.
2) بازشوهای بزرگ و نزدیک به ستون یا گوشهها
• بازشوهای بزرگ در سقف یا دیوارهای برشی، مسیر انتقال بار را قطع میکنند.
• بازشوهای نزدیک ستونها ظرفیت برشی آن ناحیه را کاهش میدهد.
3) ستونگذاری نامنظم یا قرارگیری ستون داخل دیوارهای نازک
• ستون خارج از محور یا وسط دیوار غیرسازهای موجب افزودن لنگر و افزایش ابعاد ستون میشود.
• حذف ناگهانی ستون در یک طبقه (Short Column) خطرناکترین حالت در زلزله است.
4) ارتفاع بیش از حد طبقات بدون توجه به نسبت طول به ارتفاع
• طبقه بلند باعث افزایش نیاز به تیرهای سنگین و میلگرد زیاد در ستونها میشود.
• قاب خمشی در طبقات بلند سختی کافی را تأمین نمیکند.
5) استفاده بیش از حد از نماهای سنگین
• معمار وزن سنگ را نمیبیند، ولی سازه تحت بار اضافی قرار میگیرد.
• خطر ریزش در زلزله نیز افزایش مییابد.
6) مهار نشدن دیوارهای داخلی و تیغهها
• دیوارهای سبک بدون مهاربندی، در زلزله ضربه شدیدی به ستون و تیر وارد میکنند (Pounding).
• قرارگیری تیغه روی دال بدون توجه به مسیر بارگذاری باعث ترکخوردگی میشود.
7) جانمایی نامناسب تجهیزات سنگین
• چیلر، منبع آب یا کولرهای صنعتی روی سقف بدون تقویت، خطر نشست و شکست موضعی ایجاد میکند.
8) توجه نکردن به مسیر عبور تأسیسات
• عبور کانالهای بزرگ HVAC از تیرهای اصلی یا نزدیکی دهانههای بلند، منجر به تقلیل تیر، سوراخکاری غیرمجاز و ضعف جدی سازه میشود.
به کوشش
میثم چمی
دیدگاه خود را بنویسید